Институт за историја

д–р Александар Атанасовски

Редовен професор

Проф. Д-р Александар Атанасовски е роден на 19 II 1961 година во с. Вратиславца – Делчево. Основно образование завршил во родното село и соседното с. Драмче, а гимназија во Делчево 1980 година. На Филозофскиот факултет се запишал во 1980 година, но поради регулирање на воената обврска студиите ги започнал во 1981/82 год., а ги завршил на 5 јули 1985 год. Во 1986 година ги започнал постдипломските студии на Одделението за историја на македонскиот народ до крајот на XIV век. Од 1.Х 1987 година е вработен како помлад асистент на Институтот за историја по предметите: Историја на македонскиот народ – среден век и историја на Византија. Магистрирал на тема: ,,Пијанец во XIII и XIV век“, а докторирал на тема: ,,Македонија во XIV век“. На 3.VI 1998 година е избран за доцент, а на 14 мај 2003 година за вонреден професор по предметите: историја на македонскиот народ – среден век и историја на Византија. На 27 февруари 2008 година е избран за редовен професор по предметите: Историја на македонскиот народ – среден век и Историја на Византија. По најновите програми: Историја на Македонија – среден век (до 969) и Историја на Македонија – среден век (969-1395); Историја на Византија, 306-1054, Историја на Византија, 1054-1453. Во рамките на најновата наставна програма, ги предава предметите: Историја на средновековна Македонија; Средновековна Македонија – духовна култура; Историја на Византија; Византинци – приватен живот.

Учествувал на меѓународни симпозиуми во Бугарија, Турција, Романија, Албанија, Црна Гора, Хрватска, Косово, Русија, Полска.

Го зборува рускиот, бугарскиот, српскиот јазик, има основни познавања од францускиот јазик. Бил раководител на трет циклус (докторски студии) на програмата Историја во периодот од 2009 до 2019.

Истражувачки интереси: Историја на Византија, Историја на Македонија во Средниот век

Проф. д–р Александар Атанасовски изведува настава и вежби по предметите на првиот циклус студии:

На вториот циклус студии:
  • 1

    [И301З/18] Методологија

  • 2

    [И121И/18] Градот и селото во Македонија и Византија

  • 3

    [И122И/18] Христијанството и еретичките учења во Македонија и Византија

  • 4

    [И221И/18] Византиска дипломатика

На третиот циклус студии:
  • 1

    [И10] Средновековни институции

  • 2

    [И11] Економска историја на Македонија и Византија



Библиографија

Книги:

Византинци, начин на живот. Скопје 2017.

Матиј Властар, Синтагма. Азбучен зборник на византиски црковни и државни закони и правила. Превод од старословенски јазик, анализа и коментар Проф. Д-р Александар Атанасовски. Скопје 2016.

Востанијата во Македонија. Скопје 2015. (коавтор, стр.25-80)

Македонија во XIV век. Тетово 2009.

Историски атлас. Коавтор за среден век. Тримакс Картографија. Скопје 2009.

Пијанец во XIII и XIV век, Куманово 1996.

Статии:

Александар Атанасовски, Некои недоречености за распространувањето на култот на светите Петнаесет тивериополски свештеномаченици на Брегалница.-Зборник, Завод за заштита на спомениците на културата и музеј – Струмица. (Материјали од првиот научен собир во чест на св. Петнаесет тивериополски свештеномаченици одржан во Струмица од 7 до 9 декември 2018 година во организација на НУ Завод за заштита на спомениците на културата и музеј-Струмица). Струмица 2019.

Aleksandar Atanasovski, Konstantini i Madh dhe tranzicioni nga historia e epokës antike në atë mesjetare. Albanological Researches, Historical Science Series 48/2018, Prishtina, 2018

Александар Атанасовски, За некои недоречености во средновековната историографија и потребата за нивно корегирање. – 70 години Институт за историја 70 години македонска историографија. Зборник на трудови од научната конференција одржана на 13 и 14 секември 2016 во Скопје. Скопје 2017.

Александар Атанасовски, Врските помеѓу Македонија и Хрватска во средниот век. -Музејски летопис -Зборник на трудови по повод 65 години „Завод и Музеј„-Струмица). Завод за заштита на спомениците на културата и музеј-Струмица. Струмица 2017.

Александар Атанасовски, Свети Климент Охридски и европската димензија на неговото дело. 1.100 годишнина од упокојувањето на Св. Климент Охридски, Меѓународен научен собир: Милениумското зрачење на Св. Климент Охридски. МАНУ Скопје 28-29 Октомври 2016 година. Скопје 2017.

Александар Атанасовски, Mолкот на жените во Византија помеѓу каноните и реалноста. Годишен зборник на Филозофски факултет – Скопје, Том 69. Скопје 2016

Aleksandar Atanasovski, Makedonija i Crna Gora u srednjem vijeku. – MATICA, Broj 65, Godina XVII, Cetinje-Podgorica 2016. (289-305)

Aleksandar Atanasovski, Silence of women in Byzantium between the canons law and the reality. Balkanistic forum 15, Година XXIV, Благоевград 2015.

Александар Атанасовски, Војислав Саракински, Кои биле комитопулите и од кого „отпаднале“? – Зборник, Самуиловата држава во историската, воено-политичката, духовната и културната традиција на Македонија. Завод за заштита на спомениците на културата и музеј-Струмица. Струмица 1015.

Aлександар Атанасовски, Сексуалните склоности на мажите во Византија одразени во Синтагмата на Матеј Властар. Aleksandar Atanasovski, Sexual affilistion of the men in Byzantium reflected in syntagma canonum written by Matthew Blastares. – Годишен зборник на Филозофски факултет на универзитетот „Св. Кирил и Методиј„ – Скопје. Кн. 68, Скопје 2015, стр.37-48.

Црковно-канонски одредби за жената во Византија според Синтагмата на Матија Властара. –Зборник на трудови, Завод за заштита на спомениците на културата и музеј-Струмица. Струмица 2014.

Меѓународните политички аспекти и Моравската мисија. –Предавања на XLVI летна школа на меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура. Охрид, 15-28 јуни 2013. Скопје 2014.

The Byzantine Stereotypes in Balkan Countriesʼ Contemporary Politics towards Macedonia. Гласник на Институт за национална историја. Год. 58 бр.1-2. Скопје 2014 .

Ноќта како мотив во византиската историја и политика. Годишен зборник на Филозофски факултет на универзитетот „Св. Кирил и Методиј„ – Скопје. Кн. 67, Скопје 2014, стр. 25-38.

Александър Атанасовски, За някои въпроси на брака и развода в Синтагмата на Матей Властар. – Правно-исторически проучвания 2013, Година II/Кн.2. Благоевград 2013. Alexander Atanasovsky. On Some Issues of Matrimony and Divorce in the Syntagma of Matthew Blastares. – Studia Iuridico-Historica 2013, II/2. Blagoevgrad 2013.

А. Атанасовски, Интеграции и дезинтеграции во средновековна Македонија. 60 години Институт за Историја, Меѓународна конференција Македонија и соседите, 8-9. 12. 2006, -Зборник на трудови од Меѓународна конференција Македонија и соседите. Скопје, 2010, стр.183-188.

А. Атанасовски, Византискиот модел на христијанизација-перспектива и хендикеп за “другите”. – Зборник, Трудови од меѓународниот симпосиум: Историското наследство перспектива или хендикеп. Одржан 18-19 јуни 2010. Меѓународна манифестација Гоцеви Денови, Скопје, 2011, стр. 37-60

Atanasovski, The Byzantine Model of Christianization: Alienation of the “Others”- Macedonian Historical Review. Vol. 2. Skopje 2011, str.51-66.

А. Атанасовски, Имотите на манастирот Св. Георги Горг Скопски во Велбужд и околината. – Известия на исторически музей Кюстендил. Том XVI, Кюстендил. 2008, стр. 25-36.

А. Атанасовски, Византија и Словените од Македонија во VII век. –Годишник на Софийския университет “Св. Климент Охридски“ Център за славяно-византийски проучвания “Иван Дуйчев“. Том 95 (14) 2006. София 2010. Истото е објавено и во Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје. Кн. 60. Скопје 2007.

А. Атанасовски, Институцијата император во Византија и зависноста на императорската власт од изборните колегии. – Списание Историја, Година XLIV, бр. 1-2, Скопје 2008, стр. 23-36. Истото е објавено на бугарски јазик: Институцията император във Византия и зависимоста на императорската власт от изборните колегии. – Сборник от научни съобщения , Международна научна конференция „ Социална динамика и връзки с обществеността“ 5-6 ноември 2004, Югозападен университет „Неофит Рилски“ Правно-исторически факултет- Благоевград 2006.

Преодот од античката кон средновековната римска историја. Transition from Ancient to Medieval Roman History. Зборник, Транзициите во историјата и културата. (Прилози од Меѓународната научна конференција одржана во Скопје на 30-31 октомври 2006 година, во соработка со Етнографскиот институте со музеј при Бугарската академија на науките). Скопје 2008.

А. Атанасовски, Византискиот модел за решавање на конфликти. Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје, Том 61. Скопје 2008, стр. 235-248. Истото е објавено и во Зборник- Историята-начин на употреба. Варна 2006.

Статусот на жената во Македонија во средниот век. (во коавторство со М-р Габриела Симонова)- Историја, историографија и настава по историја. (Прилози од Меѓународната конференција “Историја, историографија и настава по историја” одржана од 21-23 ноември 2007 година во Скопје). Скопје 2007.

Местото на Свети Наум Охридски во Историјата. Предавања на ХХХVIII Меѓународен семинар за македонски јазик, литературе и култура. Охрид, 3-21 август 2005. Скопје 2006.

Недовербата меѓу „Балканците” во XIV век, последици и поуки. Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје. Кн. 58. Скопје 2005.

Свети Наум Охридски и европската димензија на неговото дело. – Зборник Светри Наум Охридски – живот и дело. Скопје 2006.

Регионализација и глобализација, а не национализација на средновековната балканска историја. – Зборник Истори/та начин на употреба. Варна 2006.

Влијанието на Русија за создавање на Самуиловата држава и црковните врски на Самуил со Киевска Русија. Материјали од Третата македонско-руска научна конференција. Охрид 9-11. 08.2001. Руско-македонските јазични, литературни и културни врски. 3. Скопје 2006.

Средновековната државна идеологија на Балканот и нејзиното влијание на современите конфликти. Зборник Мир и конфликти в Югоисточна Европа. Књстендил 2006. Истото е објавено во Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје. Кн. 59. Скопје 2006.

Охридската архиепископија во XIV век. Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје. Кн. 56. Скопје 2003. Истата статија дополнета и проширена за настаните од укинувањето до обновувањето на МПЦ е објавена во: Slavia meridionalis, studia linguistica slavica et Balcanica. Warszawa 2005.

Велбужд како престолнина на господин Константин и неговите вазални односи со Османлиите. Годишен зборник на Филозофски факултет-Скопје. Кн. 57. Скопје 2004. Истото е објавено и во: Известия на исторически музеј Кюстендил. Том Х. Кюстендил 2005.

Византиската државна политика и Македонија. – Предавања на ХХХVI Меѓународен семинар за македонски јазик, литературе и култура. Охрид, 28 јули-15 август 2003. Скопје 2004.

Востанието на Зилотите во Солун (1342-1350). Гласник на ИНИ, 46/1 за 2002. Скопје 2003.

Анзберт за преминот на еден крстоносен одред низ областа “Градец”- Епохи 1-2. Година XI, Велико Тџрново 2003. Истото е објавено и во Списание Историја, ХL 1-2. Скопје 2004.

Историското образование и историографијата во Византија. Balcanoslavica, 32-33. Прилеп 2003.

Почетоците на Серската држава на чело со царица Елена.- Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 55, Скопје 2002.

Византиско бугарските односи во втората половина на XIII век. -Зборник на реферати од симпозиумот: Българија, Българите и техните съседи през вековете, одржан 30-31 октомври 1998 г. Велико Трново. 2001 .

Протосеваст Хреља претставник на македонската аристократија во првата половина на XIV век. Македонската историска наука – достигнувања и проблеми. – Прилози од научниот собир одржан во Скопје 17 – 19 ноември 1998, ИНИ Скопје 2000.

Македонија и Македонците во делото на Никифор Григора – византиски историограф од XIV век. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 27 (53) Скопје 2000. Истото е објавено во: Славянскиј Сборник. Вiпуск 6. Саратовскога университета 2003.

Религијата во служба на политиката, историска ретроспектива.- Зборник Етнокултурен диjaлог на Балканот, Софиja 2000. (статијата е објавена на бугарски јазик).

Создавање на феудални кнежевства и држави во Македонија во периодот од 1355 до 1365 година. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 26 (52) Скопје 1999.

Правата на малцинствата в Република Македониja спорет конституциjaта от 1991 г. – Зборник Правата на човека в условиjaта на устојчиво развитие. Софиja 1999.

Јован Оливер – феудален владетел во Македонија во првата половина на XIV век. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн.25 (51),Скопје 1998.

Црковните врски помеѓу Охрид и Романските кнежевства Влашко и Молдавија, со посебен осврт на две влашки грамоти за манастирот Свети Наум во Охрид. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 23 (49) Јубилеен годишен зборник, Скопје 1996.

Балканот и Македонија во политичките преговори и договори помеѓу Византија, Србија и Бугарија во првата половина на XIV век. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 22 (48), Скопје 1995.

Пијанец во периодот на вазалното владеење на Константин Дејанов (1382-1395). – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 21(47), Скопје 1994.

Пијанец под власта на феудалниот господар Јован Оливер (1343-1355), – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 20 (46), Скопје 1993.

Кон прашањето околу местоположбата на имотите на Злетовската епархија во Пијанец, според грамотата на цар Душан од 1347 година. – Годишен зборник на Филозофски факултет- Скопје, Кн. 18 (44), Скопје 1990-1991